Publicaties

Karvik of Karvink


Karvik of Karvink
     

De laatste keer dat ik u vertelde over de oude ervan en hun bewoners rond 'n Bölt ging over het erve SCHUTTE. Dit erve Schutte nu verkoopt rond 1825 een stuk grond aan een zekere winkel. (Het erve WINKEL komt voor in de Vanekerhoek.) Op deze grond bouwt bovengenoemde een klein herberg annex boerderijtje voor een paar koeien met het ook op de te bouwen kerk op 'n Bölt.

-doar mos gewis 'n café bie wên zo zundagssmons oet late kèrk oonder 't drink'n van nen klaoren met sokker luk kuier'n -

 

Al heel vroeg kom in hierna de naam KARVIK tegen (een aangenomen naam??) Onder deze naam blijft het bedrijf bestaan tot het in 1915 door J. Sprakel wordt overgenomen.

De grond die bij het bedrijf hoorde strekte zich uit van de Voortsweg, het oude station, richting Spölminkweg, doorlopend tot het erfje Schut, vandaar richting Bergweg tot Savenije.

 

Karvink bouwde met de uitbreiding van ons dorp de huizen die hebben gestaan achter de huidige woningen aan de Spölminkweg 15 en 17. In deze (voormalige) huizen woonde destijds aan de zuidkant Sieminks-sien en aan de noordzijde de gezusters Hevink (Hanmeuj en Janmeuj). Deze woningen zijn in 1927 afgebroken. De winkel op de hoek Bergweg-Spölminksweg bouwde Karvik in 1877 voor de koster en de huishoudster van pastoor Meijer. Het café wordt vergroot toen hier de Werkliedenvereniging wordt opgericht. Het achterzaaltje wordt nu nog soms de 'vereniging' genoemd. De woningen die nu nog tussen café Sprakel en Hotel Savenije staan werden in opdracht van Karvik in 1903 voor de somma van Æ’ 1.800 door Meijerink (Brookjaan) gebouwd en door vele Lonneker gezinnen bewoond.

In mijn schooltijd woonde op de hoek de familie vlierhaar, in het midden de 'mussennaeisters' en aan de andere kant de familie Vos. Achter de woningen stond een grote pomp, waar de schooljeugd vaak water ging drinken -'n groten sleef hun derbie'. De voorkamer van de familie Vos was als winkel ingericht en wat daar al niet te koop was. Dat was niet weinig. Rook-en pruimtabak, religieuze artikelen, goud-en zilverwerk, klokken, horloges enz.

Ook was vanuit deze winkel het 'postkantoor' van Lonneker te bereiken: een klein kamertje, van ouds een alkoof van anderhalve bij anderhalve meter. Aan de wand allemaal vakjes waarin de post werd gesorteerd, een kluis en een burootje met een telefoon en een brievenweger. Een paar kastjes completeerde het geheel. 's Morgens bij het sorteren van de binnenkomende post was het hokje goed vol, Hendrik en Herman Vos, Korhaan Johan en Herman van Brookhennik, vier man dus, -dree sigaar'n en ene piep - Zuurstof was er niet veel, maar een voordeel was er toch: ze konn'n nich umvall'n, ze stonn stief met de rugg'n tegen mekaar.

De zaak ernaast, van de mussennaesiters, had nog een uitgebreider assortiment: alle soorten beelden, kerk- en catechismusboeken, mussenlint, veiligheidsspelden, alle soorten naai- en breigarens, letterlijk alles van 'jachtwater' tot stofkammen toe.

-En was oe bie de weenerdag 't flesken wiejwater kot vall'n of bevroren in de kast, dan koj daor terech veur 'n klein flesken wiejwater en dat kostt'n oe ok nog niks, dat was ja 'service' van de zaak-.

Herman Engbers

Uit Op en um'n Bölt nr. 70 dd. 20 juni 1975


Share our website